Leczenie kanałowe zębów

Obecnie wiele zębów „skazanych” na usunięcie da się wyleczyć.

Jest to możliwe dzięki wąskiej dziedzinie stomatologii zwanej endodoncją. Leczenie endodontyczne to nic innego jak leczenie kanałowe. Leczenie to w dużym uproszczeniu i nie zagłębiając się w szczegóły polega na usunięciu zainfekowanej lub martwej miazgi z komory i z systemu kanałowego korzeni zębów, mechanicznym i chemicznym opracowaniu tego systemu, a następnie szczelnym wypełnieniu materiałami specjalnie do tego celu stworzonymi.

Kluczem do sukcesu leczenia kanałowego jest mechaniczne i chemiczne oczyszczenie i poszerzenie kanałów korzeniowych na całej ich długości.
Jest to możliwe dzięki specjalnie do tego celu stworzonym i ciągle udoskonalanym narzędziom kanałowym.

Mechaniczne opracowanie systemu kanałów korzeniowych jest wspomagane obfitym płukaniem takimi środkami chemicznymi jak: podchloryn sodu, kwas cytrynowy i alkohol izopropylowy. Środki te mają za zadanie zdezynfekować i pomóc oczyścić cały system kanałowy.

Jak wspomniałem bardzo ważne jest, aby system kanałów był opracowany na całej jego długości. Dzięki urządzeniu zwanemu endometrem możemy zmierzyć długość kanału korzeniowego z dużą dokładnością. Jest tu wykorzystywane zjawisko różnej przewodności prądu elektrycznego przez tkanki zębowe i znajdujące się poza zębem. Dzięki endometrowi można przeprowadzić prawidłowe leczenie kanałowe u kobiet w ciąży, co z uwagi na szkodliwość promieni rentgenowskich musiało być odkładane do czasu rozwiązania. Liczne badania udowodniły, że powszechnie stosowana metoda pomiaru długości kanału korzeniowego oparta tylko na zdjęciu rentgenowskim jest bardzo często zawodna.

W leczeniu endodontycznym nieocenionym jest również mikroskop zabiegowy. Dzięki temu urządzeniu możemy zlokalizować liczne ujścia kanałowe, które bez niego są niewidoczne, a następnie dokładnie opracować cały system kanałowy. Stosując mikroskop możemy wręcz zajrzeć do wnętrza kanału i pod kontrolą wzroku przeprowadzić prawidłowe leczenie.

Po opracowaniu systemu kanałowego, oczyszczeniu a następnie jego osuszeniu przystępujemy do wypełniania kanału. Materiałem stosowanym do wypełniania kanałów jest materiał zwany gutaperką. Wprowadza się go do kanału z niewielką ilością pasty uszczelniającej na poprzednio określoną głębokość, a następnie upycha się go po wcześniejszym podgrzaniu i uplastycznieniu, tak by materiał wypełnił szczelnie opracowany kanał nie pozostawiając pęcherzyków powietrza.

Dopiero teraz możemy przystąpić do odbudowy korony zęba materiałami wypełnieniowymi lub bardzo często koroną protetyczną. Tak przeleczony ząb ma szansę służyć jeszcze przez wiele, wiele lat. Leczenie endodontyczne jest pracochłonne i czasochłonne. Wymaga specjalistycznego, drogiego oprzyrządowania oraz wiedzy i umiejętności. I dlatego też nie jest tanie.

Czasem zdarza się, że zęby wcześniej leczone kanałowo wymagają powtórnego leczenia. Objawem wskazującym na taką konieczność może być ból a czasem widać to tylko na zdjęciu rentgenowskim w postaci ciemnej „plamy” w okolicy wierzchołka korzenia.

„Plama” ta to nic innego, jak zanik kości na skutek nieprawidłowego leczenia kanałowego.
Po powtórnym opracowaniu i dokładnym wypełnieniu systemu korzeniowego zęba kość odbudowuje się i zmiany wokół wierzchołka korzenia cofają się.

Alternatywą dla leczenia endodontycznego jest usunięcie chorego zęba. Bardzo często jest to poważny dylemat dla pacjenta: czy usunąć ząb i mieć szybko i tanio (lub bezpłatnie) „problem z głowy”, czy też „skazywać się” na dość kosztowne leczenie i ratować ząb. Ostateczną decyzję oczywiście podejmuje pacjent, tym nie mniej ekstrakcja zęba najczęściej nie rozwiązuje problemu.

Prawdziwe problemy pojawiają się po usunięciu zęba.
Brak zębowy należy uzupełnić protetycznie – mostem lub chirurgiczno-protetycznie – implantem. I tu dopiero mówimy o dużych kosztach. (zobacz film „możliwości protezowania braku)
Zaniechanie tego może doprowadzić do „wysuwania” się zębów przeciwstawnych, przesuwanie i obracanie się zębów sąsiadujących i zaniku kości, co w konsekwencji może doprowadzić do utraty kolejnych zębów.
Nieuzupełnione braki zębowe mogą być także przyczyną zmian w obrębie stawu skroniowo-żuchwowego i upośledzenia żucia.

W świetle kosztów i grożących powikłań po pochopnie podjętej decyzji o usunięciu zęba możliwość ratowania chorego zęba jaką nam daje nowoczesna endodoncja jest wielkim postępem dzisiejszej stomatologii.

Implanty

Utrata uzębienia, częściowa bądź całkowita, bez względu na jej przyczynę, związana jest przede wszystkim z nieodwracalnymi  zaburzeniami w układzie żucia, prowadzącymi do pogorszenia jakości życia, ale także, co nie jest bez znaczenia, z obniżeniem samooceny, spowodowanym utratą dotychczasowego wyglądu.
Istnieje wiele metod umożliwiających uzupełnienie brakujących zębów, jednak spośród nich najbardziej korzystną zarówno ze względów zdrowotnych jak i efektu końcowego wydaje się być implantacja.

Co to jest implant?

Implant jest śróbą wykonaną z tytanu – metalu całkowicie obojętnego dla organizmu ludzkiego, pełniącym role korzenia zęba. W tkance kostnej ulega ścisłemu połączeniu z nią, stanowiąc wspornik dla zamocowania korony lub mostu protetycznego.

Na czym polega zabieg implantacji?

Wstępnym, niezbędnym etapem implantacji jest prawidłowo przeprowadzony wywiad oraz badanie przedmiotowe, które umożliwiają opracowanie indywidualnego planu leczenia, uwzględniającego ewentualne , poprzedzające zabieg przygotowanie pacjenta ( sanacja jamy ustnej, leczenie ubytków, zalecenia higieniczne, odbudowa kości).
Z uwagi na fakt zaniku kości w przypadku braku korzenia zęba często utracona kość musi być uzupełniona aby osadzony w niej implant sprostał siłą żucia. Może zaistnieć konieczność zabiegu augmentacji wyrostka zębodołowego i/lub podniesienia dna zatoki szczękowej.

Kluczowym elementem powodzenia leczenia implanto-protetycznego jest wcześniejsze właściwe zaplanowanie. W tym celu wykorzystuje się zdjęcia pantomograficzne i często badanie tomografii komputerowej (CT). Na tej podstawie tworzy się cyfrowy, trójwymiarowy model kości i wirtualnie dobiera się rodzaj implantów wszczepiając je na monitorze komputera.
Tak zaplanowany i przewidywalny przebieg zabiegu zapewnia powodzenie.

Pełne leczenie implantologiczne trwa kilka miesięcy i jest dwuetapowe. W pierwszym etapie tytanowa śruba zostaje wszczepiona w kość i pokryta dziąsłem. Po kilku miesiącach, w których dochodzi do osteointegracji ( zrośnięcia kości z implantem) wierzch implantu jest odsłaniany i zostaje na nim umocowana ostateczna odbudowa ( korona lub most protetyczny). Warto wspomnieć, że pacjent na czas implantacji zostaje zaopatrzony w koronę tymczasową, którą w końcowym etapie zastępuje się docelową pracą protetyczną.

Wskazania do leczenia implantologicznego:

  • brak pojedynczego lub kilku zębów
  • całkowite lub cześciowe bezzębie
  • braki międzyzębowe w uzębieniu o różnej rozpiętości zarówno w szczęce jak i żuchwie (implanty będą miały tu zastosowanie w celu zwiększenia liczby filarów pod przyszły most protetyczny, bądź pojedyncze korony protetyczne),
  • brak zawiązków, lub zawiązka zębów stałych,
  • brak tolerancji protez konwencjonalnych.

Jakie są korzyści leczenia implantologicznego?
W przypadku braku pojedynczego zęba rehabilitacja protetyczna z wykorzystaniem implantu nie wymaga ingerencji w pozostałe uzębienie, co w przypadku klasycznego postepowania protetycznego polega na oszlifowaniu sąsiednich zębów, tak aby mogły one stanowić filary mostu. Mimo iz implantacja jest chirurgiczną metodą leczenia to uraz z nią związany jest o wiele mniejszy niż szlifowanie zębów pod korony protetyczne. Implantacja ma szczególnie istotne znaczenie dla pacjentów z częściowym bądź całkowitym bezzębiem. W tym przypadku istnieje możliwość ustabilizowania protezy, bądź uniknięcia protezy ruchomej poprzez zastosowanie mostu stałego zamocowanego na implantach. Dodatkowa korzyść wynikająca z takiego postępowania to wyeliminowanie zaników kostnych Fizjologicznie tkanki kostne wokół korzenia zęba są utrzymane przez naturalny proces regeneracyjny. W miejscu utraty zęba zachodzą procesy zanikowe-atrofia, które zmieniają kształt  szczeki i żuchwy. Zmiana kształtu szczęki i żuchwy powoduje konieczność okresowej korekcji protezy konwencjonalnej, tak aby mogła ona dopasować się do kształtu wyrostka zębodołowego. Zanik kości powoduje również przedwczesny starczy wygląd twarzy. Implant  wszczepiony w miejscu utraconego zęba stymuluje rozwój i wzrost kości oraz zapobiega utracie  struktury wyrostka zębodołowego. Trwała integracja implantu z kością umożliwia przenoszenie nacisku podczas jedzenia  na kości szczęki i żuchwy, podobnie jak ma to miejsce przy naturalnych zębach. Eliminuje to wszelkie problemy z jedzeniem twardych pokarmów oraz ewentualne dolegliwości bólowe dziąseł. Pacjent unika także podrażnień czy stanów zapalnych dziąseł częstych przy stosowaniu protez ruchomych. Łatwiejsza jest  higiena jamy ustnej, gdyż implanty nie wymagają stosowania specjalnej pielęgnacji koniecznej przy protezach czy mostach konwencjonalnych, a jedynie szczotkowania i nitkowania tak jak przy zębach naturalnych.

Implantacja jest zatem metodą leczenia, która w sposób trwały, wygodny i korzystny dla pacjenta przywraca estetykę oraz funkcje narządu żucia.