Przyczyną Twoich dolegliwości mogą być wady zgryzu, wady postawy ciała, urazy, zaciskanie mięśni żwaczowych, liczne braki zębowe, rozchwiane i przemieszczone zęby, nieprawidłowo wykonane lub przestarzałe protezy, starcie zębów spowodowane zgrzytaniem zębów – bruksizm, który może pogłębić się z powodu stresu i nerwowości. Stąd schorzenia stawu skroniowo-żuchwowego dzieli się na:

wady rozwojowe
schorzenia mięśni (ból mięśni twarzy)
zaburzenia wewnątrzstawowe (przemieszczenie krążka z zablokowaniem lub bez zablokowania)
zmiany zwyrodnieniowe
Objawami zaburzeń w stawie mogą być: bóle stawów i mięśni, objawy akustyczne: trzeszczenia i trzaski, zbaczanie żuchwy, trudności w żuciu twardych pokarmów, ziewaniu, śpiewaniu, odgryzaniu dużych kęsów, gry na instrumentach np. wiolonczeli lub innym instrumencie muzycznym (dętym). Bóle głowy i karku często towarzyszą dysfunkcjom s.s.ż. Przewlekłe bóle mogą prowadzić do różnych powikłań w środkowym układzie nerwowym, mogą ujawnić się w postaci depresji czy stanów lękowych.

Czy zaburzenia s.s.ż. dotyczą Ciebie?

Czy zgrzytasz lub zaciskasz zęby?
Czy budzisz się z obolałymi, zaciśniętymi mięśniami żwaczowymi?
Czy masz często bóle głowy i/lub karku? Czy ten ból wzmaga się podczas zaciskania zębów?
Czy zaciskasz zęby w stresowych sytuacjach?
Czy masz problemy z szerokim otwarciem ust np. podczas odgryzania jabłka, ziewania czy śpiewania? Czy żuchwa zablokowuje się podczas wykonywania tych czynności?
Czy podczas otwierania ust czujesz w stawach kliknięcie, słyszysz trzaski, szmery, tarcia?
Czy kiedykolwiek miałaś/miałeś uraz szyi, głowy, szczęk?
Czy masz uczucie, że jakiś ząb jest rozchwiany lub za „wysoki”?
Czy masz problemy z innymi stawami?
Czy masz zęby zniszczone, starte, rozchwiane?
Im więcej razy twoja odpowiedź brzmi „tak” tym większe prawdopodobieństwo, że masz zaburzenia stawu skroniowo-żuchwowego!

Jak najczęściej powstają zaburzenia s.s.ż?
Stres, zgrzytanie i zaciskanie zębów (bruksizm), zła postawa ciała powodują, że Twoje mięśnie są
w ciągłym skurczu. Silny skurcz przyciąga twoje szczęki do siebie i uciska na stawy skroniowo-żuchwowe powodując zmiany w ich budowie, a także ścieranie powierzchni zębowych. Inną częstą przyczyną jest uraz stawu lub artretyzm. Podczas urazu może dojść do rozciągnięcia lub przerwania więzadeł, które utrzymują kości szczęk i krążek stawowy w prawidłowej pozycji.

Jak diagnozuje się zaburzenia w s.s.ż?
Twój lekarz wysłucha Twoich skarg, a następnie zbada palcami Twoje stawy s.ż. i mięśnie żwaczowe. Twój doktor może włożyć mały palec do ucha (nie cały :-)) by wyczuć jak gładko pracuje Twój staw. Stetoskopem osłucha stawy, a linijką zmierzy jak szeroko możesz otworzyć usta. Liczne badania dodatkowe mogą być zlecone przez Twojego lekarza. Najczęściej wykonuje się zdjęcia rtg stawów w zwarciu i rozwarciu szczęk, które uwidaczniają kości, ich zwyrodnienia, złamania czy zmiany nowotworowe. Mogą także zostać wykonane modele diagnostyczne z gipsu. Montuje się je w artykulatory, które symulują ułożenie szczęk i ruchy żuchwy, ponadto uwidaczniają zachodzenie i starcie zębów.

Jak możemy pomóc sobie sami?
Rozluźniając mięśnie trzymając szczęki z dala od siebie. Naucz się rozpoznawać, kiedy zaciskasz zęby. Miej przeciwstawne zęby połączone tylko wtedy, kiedy jesz lub przełykasz.
Utrzymując prawidłową postawę ciała. Kiedy mamy prawidłową postawę ciała, nasza głowa, szyja, żuchwa jest we właściwym położeniu.
Jedząc miękkie potrawy takie jak jajka, gotowane warzywa, zupy. Nie żuć gumy! Unikać twardych potraw np. orzechów, surowych marchewek (przed zjedzeniem należy je zetrzeć)
Zmniejszając stres i relaksując się częściej!
Stosując okłady zimne lub ciepłe. Jedne i drugie relaksują mięśnie i łagodzą ból. Twój lekarz doradzi Ci jak i kiedy je stosować.
Ćwicząc ć. Twój lekarz zaleci Ci odpowiednie ćwiczenia rozluźniające mięśnie żwacze i wzmacniające przeciwstawne mięśnie.
Gdy ból jest uporczywy można zażyć leki przeciwbólowe, przeciwzapalne lub rozkurczowe. Twój lekarz zaleci Ci odpowiednie leki.

Możliwości leczenia:

Fizjoterapia: ćwiczenia, ultradźwięki, stymulacje elektryczne, leczenie ciepłem, krioterapia, masaż
Techniki relaksacyjne: technika oddychania i rozluźniania, progresywna relaksacja, metoda biofeedback
Leczenie farmakologiczne – leki przeciwzapalne, leki przeciwbólowe, leki zmniejszające napięcie mięśni, leki psychotropowe
Leczenie stomatologiczne: Zachowawcze- zmiana kształtu i wielkości zębów może przywrócić właściwy zgryz,
Protetyczne – w przypadku braków zębowych wykonanie mostów lub protez,

Lekarz może zalecić szyny okluzyjne – plastikowe nakładki nazębne lub podjęzykowe na noc lub/i na dzień, które pozwolą na odpowiednie ułożenie szczęk wobec siebie uniemożliwiając zaciskania zębów i napinania mięśni żwaczowych.

Ortodontyczne- w przypadku wad zgryzu

Zabiegi chirurgiczne – tylko w przypadku długo nie poddających się leczeniu bólów i daleko posuniętych zmian anatomicznych w stawach.

Mówienie, gryzienie, ziewanie, śpiewanie zawsze łączy się z pracą Twoich stawów skroniowo-żuchwowych. Jeżeli podczas tych czynności odczuwasz dyskomfort zgłoś się do swojego lekarza stomatologa. Szybkie rozpoznanie i leczenie pozwoli Ci na odzyskaniu radości w wykonywaniu tych tak ważnych w życiu czynności.

Więcej informacji dotyczących zagadnienia Możecie Państwo zasięgnąć bezpośrednio w naszym gabinecie lub telefonicznie.

Lek. stom. Renata Kaczorowska